Procesory do komputerów

by Randa Pawel

Co to jest procesor? Jakie są jego rodzaje?

Co to jest procesor? Zdecydowanie warto poznać jego parametry, ponieważ specyfikacja techniczna procesora to jeden z najważniejszych elementów podawanych w opisie komputera. Ten element ma też wpływ na działanie wielu innych urządzeń – smartfonów, tabletów czy zegarków, w tym takich typu smartwatch. Dlatego dobrze wiedzieć, co to jest procesor i jak działa. W artykule wyjaśniamy jego rolę, a także różnice wpływające na działanie różnych procesorów.

Co to jest procesor?

Procesor jest elektroniczną jednostką przetwarzającą – układem odpowiedzialnym za sterowanie innymi układami lub elementami, zwykle komputera. Procesor otrzymuje instrukcje, które wykonuje. Według klasyfikacji rozróżnia się procesory sprzętowe i programowe.

Procesor programowy jest programem zmieniającym polecenia przychodzące na dane wyjściowe. W kontekście procesorów programowych często używa się pojęcia „przetwarzanie tekstu”. W poniższym tekście jest mowa wyłącznie o tym, co to jest procesor sprzętowy.

Zastosowanie procesorów

Procesory są najczęściej wykorzystywane w systemach wbudowanych („embedded systems”), czyli komputerach wbudowanych w urządzenie techniczne. Typowymi systemami wbudowanymi są na przykład pralka, samochód, dekoder STB, telewizor, samolot lub odtwarzacz DVD. Do systemów wbudowanych zalicza się również urządzenia elektroniki użytkowej.

Co ciekawe, tylko pięć procent procesorów na rynku znajduje się w komputerach PC. W komputerze stacjonarnym procesor główny steruje kolejnymi wbudowanymi procesorami. Nowoczesne procesory wielordzeniowe, jak Intel Core i7 i AMD Athon, są wyposażone w dwa, cztery lub nawet osiem rdzeni.

Klasyfikacja procesorów – procesory główne i mikroprocesory

Procesor główny określany jest również jako CPU („central processing unit”). W języku potocznym pojęcia „procesor główny” i „procesor” są często używane synonimicznie. Procesor główny jest najważniejszym elementem komputera.

Co to jest procesor, do czego służy w komputerze?

Procesor a dokładniej mówiąc centralna jednostka obliczeniowa, jest mózgiem całego komputera i wielu urządzeń ze sobą połączonych. Montuje się go przeważnie w komputerach, ale występuje również w tabletach, a nawet w smartfonach.

Odpowiada za pracę wszystkich podzespołów oraz prawidłowe przeprowadzanie procesów tych prostych, jak również bardzo skomplikowanych. Klasycznie nazywa się go sekwencyjnym urządzeniem cyfrowym, które pobiera dane z pamięci, interpretuje je w odpowiedni sposób, a następnie wykonuje wszystkie zawarte polecenia.

Co to jest procesor komputera?

Wygląd procesora jest bardzo charakterystyczny. Zazwyczaj jest to niewielki kwadrat, który z jednej strony ma sterczące i gęsto ułożone metalowe nóżki, a z drugiej blaszkę z nadrukowanym logo producenta. To właśnie te niewielkie elementy umożliwiają przymocowanie go do płyty głównej w komputerze.

Procesor składa się z kilku zaawansowanych materiałów. Jego sercem jest monokryształ krzemu, na którym umiejscowione zostały warstwy specjalnych półprzewodników. Jego obwody wykonane są z aluminium albo miedzi i właśnie z tych materiałów tworzone są specjalne układy sterujące, zespół rejestrów oraz jednostka arytmetyczna. Wszystkie te elementy odpowiedzialne są za prawidłowe przetwarzanie danych i wykonywanie ich w odpowiedniej kolejności.

Procesor w komputerze - zasady działania

Procesor w komputerze analizuje wszystkie informacje, które są do niego przesyłane, korzystając z szybkich i logicznych, a także opartych na specjalnej arytmetyce obliczeń, które następnie przesyłane są do pamięci komputerowej. Posiada on również własną podręczną pamięć, która służy mu do czasowego przechowywania danych niezbędnych do wykonania aktualnych procesów, które zostały wprowadzone do komputera.

Bardzo ważnym akcesorium, które jest niezbędne w pracy procesora, jest system chłodzenia. Bez tego ważnego elementu podczas bardzo intensywnej pracy szybko by się przegrzał i uległ awarii, a nawet stopieniu. W większości przypadków system ten nazywany jest radiatorem, który zbudowany jest z blaszek, element odprowadzający ciepło oraz specjalny wentylator rozpraszający ciepłe powietrze. W nowoczesnych systemach wyprodukowanych do bardzo wytężonej pracy obliczeniowej można stosować specjalny system chłodzenia, który oparty jest na suchym lodzie, wodzie albo gazie.

Do czego służy procesor komputera?

Procesor jest niezbędnym urządzeniem wykorzystywanym do prawidłowego funkcjonowania każdego komputera stacjonarnego lub przenośnego. Odpowiedzialny jest za koordynowanie pracy podzespołów i bez niego funkcjonowanie nie byłoby możliwe. Koordynuje także przeprowadzanie wszystkich pozostałych procesów.

Co to oznacza w praktyce? Najprościej mówiąc, procesor komputera kieruje ruchem danych i odpowiada za prawidłowe wykonywanie wszystkich komend wydanych przez użytkownika. W ten sposób, kiedy tylko właściciel komputera będzie chciał włączyć przeglądarkę lub zagrać w grę to procesor wyda polecenia do pozostałych podzespołów, które wykonają wszystkie zlecone zadania.

Bardzo podobnie jest również z pozostałymi czynnościami, które wykonuje człowiek na komputerze lub laptopie. Procesor umożliwia szybkie wykonanie bardzo prostych rzeczy, jak również bardzo płynną pracę podczas działania bardziej zaawansowanych programów związanych z tworzeniem materiałów wideo, audio czy jakichkolwiek innych.

Jakie są najistotniejsze parametry procesorów komputerowych?

Nowoczesna technologia pozwoliła stworzyć bardzo zaawansowane urządzenia, które charakteryzują przede wszystkim wysoką wydajnością. Każdy procesor w komputerze posiada określone parametry, które związane są głównie z:

ilością zamontowanych rdzeni - najstarsze modele procesorów posiadały zaledwie jeden rdzeń, czyli potrafiły pracować tylko nad jednym procesem jednocześnie. Obecnie rynek oferuje nam procesory sześciordzeniowe, które są standardem przy zakupie komputera. Dla najbardziej wymagających użytkowników powstały już superwydajne procesory dwunastordzeniowe, które są w stanie pracować nad dwunastoma procesami w jednym momencie,

częstotliwością taktowania – jest to nic innego jak określenie szybkości danego procesora. Im wyższą posiada częstotliwość taktowania, tym jest lepiej wydajny. Określa się ją w gigahercach. Najnowsze procesory posiadają taktowanie na poziomie 3,6 - 4,4 GHz, dzięki czemu są w stanie wykonać od 3,6 do 4,4 miliarda poleceń w ciągu zaledwie jednej sekundy,

architekturą procesora – urządzenie posiada obecnie architekturę 32-bitową lub 64-bitową. Najprościej mówiąc określa to, w jakich zasobów pamięci podręcznej jest w stanie korzystać. Im posiada ich więcej tym działa znacznie szybciej,

zintegrowaną kartą graficzną - we współczesnych czasach większość procesorów komputerowych posiada zintegrowane karty graficzne. Jest to najlepsze rozwiązanie, kiedy użytkownik decyduje się na zakup modelu, który będzie wykorzystywany do pracy biurowej albo podstawowych czynności, takich jak przeglądanie internetu. Największą zaletą takiego rozwiązania jest oszczędność pieniędzy, ponieważ nie trzeba wtedy nabywać osobnej karty graficznej.

Decydując się na zakup odpowiedniego procesora do komputera, warto skorzystać z pomocy doświadczonych specjalistów, którzy od wielu lat zajmują się sprzedażą takiego rodzaju sprzętu. Fachowcy dokładnie podpowiedzą, które urządzenie będzie najbardziej wydajne do konkretnej pracy w biurze lub do rozrywki w domu.

Procesory do komputerów

Procesory

Jako centralna jednostka obliczeniowa, główny procesor jest głównym elementem każdego komputera. Procesor (jednostka centralna) ma decydujący wpływ na szybkość komputera i wykonuje wszystkie podstawowe zadania obliczeniowe, takie jak dostarczanie danych do karty graficznej. Procesory dla klienta końcowego są zazwyczaj oparte na architekturze mikroprocesorowej x86 i odpowiedniej architekturze zestawu instrukcji x86 (ISA). Dwoma głównymi producentami procesorów tego typu są AMD i Intel.

Obecnie procesor jest czymś więcej niż tylko małą jednostką obliczeniową, ale często oprócz rdzeni obliczeniowych zawiera zintegrowany układ graficzny ("ALU": Arithmetic Logic Units). Procesory przeznaczone dla konsumentów mają zazwyczaj dwa, cztery, sześć lub osiem rdzeni. Niektóre procesory (Intel Core i7 Series, AMD Ryzen 5/7 Series) oferują również wirtualne podwojenie rdzeni, dzięki czemu każdy rdzeń wykorzystuje dwa tak zwane "wątki", jednocześnie do zadań obliczeniowych.

Procesory dla graczy: najlepsze procesory do gier?

Który procesor jest najlepszy do gry? Na to pytanie nie można odpowiedzieć w ogóle, ponieważ każdy procesor ma swoje mocne i słabe strony. Jednocześnie, gry komputerowe często mają różne wymagania dotyczące procesora. Na przykład, podczas gdy gra A wymaga bardzo wysokiej częstotliwości taktowania na jednym lub dwóch rdzeniach, gra B może korzystać z wielu rdzeni. Jeśli chcesz nagrywać sesje gier lub przesyłać je bezpośrednio strumieniowo, powinieneś również wybrać procesor z większą ilością rdzeni.

Trudno jest znaleźć najlepszy procesor do gier. Jeśli grasz przede wszystkim w gry, które wymagają wysokiej częstotliwości taktowania procesora, powinieneś wybrać odpowiedni procesor dla tego zadania. Ogólnie można powiedzieć, że procesor powinien mieć jak największą częstotliwość taktowania zegara na wymaganej liczbie rdzeni. Producenci gier często nie określają jednak precyzyjnie jaki procesor będzie optymalny dla danego tytułu gry komputerowej, jednakże można doprecyzować wybór przeglądając wszelakie Benchmarki w sieci internetowej.

Przegląd procesorów AMD

Poniżej znajduje się krótki przegląd obecnych konsumenckich procesorów AMD:

Ryzen Threadripper: Dzięki 8-, 12- lub 16-rdzeniom, w tym wielowątkowemu wątkami, procesory te są flagowym produktem AMD dla klientów prywatnych. Dzięki 64 pasom PCIe procesor obsługuje do trzech w pełni podłączonych kart graficznych i trzech dysków SSD NVMe w sieci RAID.

Ryzen 7: ośmiordzeniowe procesory z serii Ryzen 7 oferują najwyższą wydajność w każdym komputerze PC do gier, a także bardzo dobre wyniki w stacjach roboczych - a to przy bardzo dobrym stosunku ceny do wydajności.

Ryzen 5: Z sześcioma rdzeniami i 12 wątkami, procesory Ryzen 5 są bardzo wszechstronne. Niezależnie od tego, czy jest to komputer PC do gier, czy domowy komputer biurowy - te procesory są dobrym wyborem.

Ryzen 3: Te czterordzeniowe procesory stanowią dobrą podstawę dla ekonomicznych komputerów PC. Gry, domowe aplikacje biurowe i multimedialne to obszary zastosowań procesora Ryzen 3.

APU Ryzen: APU (Accelerated Processing Units) to procesory z wyjątkowo wydajną jednostką graficzną, ale z mniejszą liczbą rdzeni lub bez wielowątkowości. APU są idealne dla niskobudżetowych systemów do gier i kompaktowych komputerów multimedialnych.

Porównanie procesorów Intel

Najpopularniejsze procesory Intel w segmencie konsumenckim to procesory z serii Core, które są często używane przez graczy, ale są również używane w domowych komputerach biurowych i stacjach roboczych.

Intel Core i9: 6-, 8-, 8-, 10-, 12- i 16-rdzeniowe procesory wielowątkowe dla stacji roboczych i komputerów dla entuzjastów multigrafii. Procesory Core i9 są flagowym produktem firmy Intel i platformą HEDT dla użytkowników domowych.

Intel Core i7: Dla wielu zaawansowanych użytkowników i entuzjastów komputerów PC, procesory Quad, Hexa i Octa Core, niektóre z wielowątkowymi procesorami serii Core i7 są najlepszym rozwiązaniem. Zarówno komputery do gier, jak i małe stacje robocze z tymi procesorami są bardzo popularne.

Intel Core i5: procesory Core i5 z 4 lub 6 rdzeniami tworzą zdrową klasę średnią. Wszechstronne, od komputerów do gier po duże komputery biurowe, procesory te są zawsze dobrym wyborem.

Intel Core i3: Dwurdzeniowe i czterordzeniowe procesory dla biur domowych, komputerów multimedialnych lub komputerów klasy podstawowej do gier

Overclocking CPU: Overclock CPU dla maksymalnej wydajności

Niektóre procesory mogą być podkręcane. Podczas overclockingu mnożnik procesora jest ustawiany ręcznie poprzez BIOS/UEFI płyty głównej. Procesor z zegarem bazowym 1 000 MHz i mnożnikiem zegara 3,6 GHz przy częstotliwości 3 600 MHz lub 3,6 GHz. Mnożnik jest definiowany dla większości procesorów i określany dla zegara bazowego i zegara maksymalnego Boost (Boostclock).

Jeśli BIOS/UEFI procesora dyktuje wyższy mnożnik niż zegar Boost, procesor jest podkręcany. W przypadku AMD wszystkie procesory Ryzen mogą być podkręcane, natomiast w przypadku Intel jest to możliwe tylko w przypadku procesorów z przyrostkiem "K", lub "X", (np. Core i7-8700K). Jednocześnie potrzebujesz płyty głównej, której chipset pozwala na overclocking (Intel Z i X (np. Z370), AMD B i X (np. X470)).

Przez podkręcanie procesora uzyskuje się większą moc obliczeniową z głównego procesora. W związku z tym wzrasta wydajność w grach, renderowaniu wideo i edycji obrazów. Wadą overclockingu jest większe rozproszenie mocy (TDP) i wyższe zapotrzebowanie na napięcie.

Leave a Comment